Kategorie
Filozofia Opracowanie

Czym jest filozofia: O pocieszeniu, jakie daje filozofia

Dzisiaj spotkamy się z Boecjuszem Rzymskim (należy mieć na uwadze, że w historii filozofii znany jest jeszcze inny filozof o tym samym imieniu, ale innym pochodzeniu – Boecjusz z Dacji), wybitnym filozofem, mechanikiem i tłumaczem dzieł Arystotelesa. Los obdarzył go szczęśliwą młodością, Boecjusz piastował wysokie stanowiska na cesarskim dworze i miał dostęp do dzieł największych myślicieli epoki, ale swoje ostatnie dni spędził w więzieniu oczekując na egzekucję. To właśnie tutaj, w obliczu zbliżającej się śmierci, napisał dzieło swojego życia: O pocieszeniu, jakie daje filozofia.

Kategorie
Esej Filozofia

Przeszczep głowy czy tułowia. Na ile jesteśmy wymienni?

We wstępie do swojego słynnego cyklu wykładów1 Michael Sandel, wykładowca etyki na Uniwersytecie Harvarda, prezentuje „klasyczny” dylemat wagonika – wyidealizowaną, modelową sytuację etyczną, pozwalającą na szczegółową analizę założeń, na których opierają się nasze intuicyjne sądy. Cel wywodu jest iście sokratejski: ukazanie nieuniknionej niekonsekwencji, jaką kieruje się człowiek skądinąd wykształcony (w końcu student Harvardu!) w etycznej ocenie wybranych sytuacji życiowych. Wnioski i zastrzeżenia z jednej sytuacji przenoszone są na inną, gdzie powraca pytanie: czy możemy przyjąć pewien wspólny, akceptowalny zbiór reguł moralnych, pozwalający rozstrzygać w sytuacjach niejednoznacznych z punktu widzenia etyki?

Kategorie
Filozofia Recenzja

Mózg i umysł – recenzja Philosophy Now 87

Philosophy Now jest dwudziestoletnim czasopismem poświęconym popularyzowaniu filozofii. Cel programowy jednoznacznie wyłuszczono na stronie internetowej: „Deprawowanie niewinnych obywateli poprzez przekonywanie ich, że filozofia może być ekscytująca, warta zachodu i zrozumiała; oraz dostarczanie światła i przyjemnej lektury tym, którzy dali się już uwieść muzie filozofii, osobom takim jak studenci filozofii i akademicy”.

Kategorie
Esej Filozofia

Samobójstwo. Szansa czy zagrożenie?

Wraz z rozpowszechnieniem się dostępu do internetu i możliwości udzielania się na hipsterskich forach, rozmowy o samobójstwie stały się coraz częstsze i coraz żywsze. Są stanowiska, które mówią, że samobójstwo jest ucieczką od życia; inni mówią, że samobójstwo zamyka drogę do zbawienia, a jeszcze inni, że wręcz przeciwnie – samo jest zbawieniem. Jak to jest z tym bohaterem memów o Arthurze Schopenhauerze? Czy rzeczywiście niemiecki filozof namawiał do samobójstwa? A co na to Kościół Katolicki?

Kategorie
Filozofia Opracowanie

Czym jest filozofia: Obrona Sokratesa

Jednym z problemów filozofii jest to, że tak naprawdę nie wiemy, czym ona jest. Filozofem nazywamy kogoś, kto w specyficzny sposób patrzy na świat. Intuicyjnie potrafimy odróżnić myślenie filozoficzne od niefilozoficznego, filozofa od nie-filozofa, ale nie precyzujemy znaczenia tego terminu. Na przykładzie dzieł klasyków filozofii postaram się pokazać, czym jest rdzeń europejskiego umiłowania mądrości.

Kategorie
Esej Filozofia

Na pohybel Rozumowi

Gdyby prześledzić dzieje tendencji antyintelektualnych w obrębie cywilizacji zachodniej, można dość szybko dojść do wniosku, że ktoś wykręcił nam niesmaczny dowcip.

Kategorie
Esej Filozofia

Od Hyperiona do Punktu Omega

Naszym celem jest analiza popkulturowych odniesień w Hyperionie Dana Simmonsa. Punktem wyjścia będzie dla nas opowieść Kapłana z pierwszego rozdziału książki, następnie prześledzimy próbę uduchowienia ewolucjonizmu, jaką podjął francuski teolog Pierre Teilhard de Chardin, by wreszcie przyjrzeć się teorii Punktu Omega, za którą odpowiedzialny jest amerykański fizyk i transhumanista Frank J. Tipler. Szykuje się zatem niezła przygoda intelektualna. Do dzieła!

Kategorie
Esej Filozofia

Filozofia w popkulturze: gry komputerowe

Kultura popularna (masowa) ma wiele oblicz. Niektórzy twierdzą, że jest produkowana w sposób przemysłowy, podobnie do puszek z zupą pomidorową. Inni uważają, że zaliczyć do niej należy po prostu to, co jest akurat popularne i na topie. Do popkultury zazwyczaj wrzuca się wytwory kinematografii, muzyki i literatury. My postawmy pytanie: czy jest w niej miejsce dla filozofii?

Kategorie
Esej Filozofia

O nowe wyzwolenie

Historia ludzkości – jeśli zawierzyć czy to heglowskiej koncepcji Absolutu, czy po prostu paru zdroworozsądkowym obserwacjom – daje się interpretować (metaforycznie i bez zbędnej metafizyki) jako opowieść o rozkwicie ducha wolności w pojedynczej istocie ludzkiej.

Kategorie
Esej Filozofia

Powrót słonia

Radykalny słoń wrócił! Zestaw podręcznych informacji możecie złapać na podstronie „Redakcja”, tu przedstawiamy coś w rodzaju artykułu wstępnego. Do mikrofonu zapraszamy naszych redaktorów, kolejność wypowiedzi jest alfabetyczna. No to jazda!